Terugblik op de boekbespreking van ‘Sleuteloog’

Geachte mevrouw Warner,

Mijn naam is Bart Moorland. Ik ben freelance journalist met als achtergrond studies sociologie en politologie.

Momenteel werk ik aan een project over westerse activisten op het gebied van mensenrechten en milieubescherming in Zuidoost-Azië.

Zo begint de roman ‘Sleuteloog’ van Hella S. Haasse uit 2002, het winnende boek NS-Publieksprijs 2003.

In dit filmpje blikt Marleine terug op ‘Sleuteloog’, een prachtig boek over vriendschap, de liefde, een zoektocht naar zichzelf en het leven in de koloniale jeugdjaren van Herma en Dee in Nederlands-Indië.

Geplaatst in Lezen | 1 reactie

‘Sleuteloog’ in het Leeseiland op dinsdag 27 april

Na de Vlaamse auteur Rudy Morren is het tijd voor een Nederlandse auteur. Van deze schrijfster hebben we al twee boeken in het Leeseiland gelezen en besproken: Oeroeg en Cider voor arme mensen. Deze ‘grande dame’ van de Nederlandse literatuur is geboren in 1918 in Batavia en overleden in 2011 in Amsterdam. Jullie hebben het al geraden: haar naam is Hella S. Haasse. Deze keer lezen we haar roman Sleuteloog (2002). Voor deze roman won zij in 2002 de NS Publieksprijs voor het Nederlandse Boek en in 2003 de Dirk Martensprijs.

De boekbespreking van ‘Sleuteloog’ vindt plaats op dinsdag 27 april 2021 van 13.00 tot 15.40 uur in de schoolbibliotheek ‘Het Eiland’ op de campus Kipdorpvest.

Geplaatst in Lezen | 2 reacties

Maand van de filosofie

Bijna 20 jaar lang wordt er in heel Nederland en Vlaanderen in de maand april de ‘Maand van de Filosofie’ georganiseerd. Een jaarlijks festijn in het teken van de filosofie dat bruist van filosofische nachten, lezingen en debatten rond het jaarthema. In 2021 staat het thema ‘natuur’ centraal. 

Er wordt een filosofisch essay en filosofisch kinderboek gekozen, een Socratesbeker voor het prikkelendste filosofieboek uitgereikt en om de twee jaar een nieuwe Denker des Vaderlands verkozen.

Het filosofische essay van het jaar 2021 is ‘Vuurduin. Aantekeningen bij een wereld die verdwijnt’ van Eva Meijer, een Nederlandse filosoof en schrijver.  

Het filosofische kinderboek van 2021 is ‘De eik was hier’ van Bib Dumon Tak, een Nederlandse kinderboekenschrijfster.  

De Socratesbeker gaat naar het boek ‘Frictie. Ethiek in tijden van dataïsme.’ van Miriam Rasch. 

De nieuwe Denker des Vaderlands is vanaf 1 april 2021 Paul van Tongeren.

Neem een kijkje in de agenda van de Maand van de Filosofie op https://www.maandvandefilosofie.nl/ en ontdek heel wat online filosofische lezingen, debatten en wandelingen.

Maand van de Filosofie in het Eiland op dinsdag 20 april 2021 van 13.00 – 15.40 uur

Dinsdag 20 april staat ook de Leesclub in het teken van de filosofie. Voor de eerste keer vieren we ook ‘Maand van de Filosofie’ met een aantal teksten die we met onze cursisten gaan lezen en bespreken. Wat staat er op ons programma?

Een filosofisch gesprek rond de volgende boeken: 

‘Zijn er nog vragen?’ van de filosoof en schrijver Ignaas Devisch.

‘Een soort van liefde’ een roman van de filosofe en schrijfster Alicja Gescinska.

‘Mijn broer en ik’ van de schrijver Abdelkader Benali.

Geplaatst in Lezen | 1 reactie

Marleine over ‘Sneeuwspoor’: “Spannend en goed geschreven”

Marleine, de cursiste van de OKC (3.1), recenseert het boek ‘Sneeuwspoor’ van Rudy Morren.

Ik vind het boek spannend en goed geschreven. Hoewel de taal niet gemakkelijk was voor mij, was ik benieuwd om verder te lezen en het vervolg te ontdekken. Naar mijn mening is dit een psychologische thriller. 

Om te beginnen denk ik dat opgroeien in een goede familiesfeer altijd belangrijk is, zeker op opvoedingsniveau. En daarbij komt dat een ouder of een verantwoordelijke, een bewuste persoon moet zijn voor zijn gezin. Hij moet zich ervan bewust zijn dat hij een grote rol speelt in het leven van zijn kinderen. Hij kan bijdragen aan het succes, maar ook aan het falen van zijn kinderen.

Natuurlijk hebben niet alle ouders zo een autoritair karakter, zoals de vader van Peter. Het karakter heeft een negatieve invloed op de kinderen en er groeit in hen een gevoel van angst en gebrek aan zelfvertrouwen. Het wordt moeilijk voor het kind om zich groot en onafhankelijk te voelen, omdat er altijd een persoon is die alles wil leiden en voor hen wil beslissen. Als het kind opgroeit, wordt het ook moeilijk voor hem om zelf genoeg  liefde aan anderen te geven, want ik ben van mening dat het moeilijk is om te geven wat je zelf niet hebt kunnen ontvangen.

Bovendien kunnen we een goed voorbeeld zien op pagina 293-294. Ondanks de excuses die Peter zijn vader geeft om deze operatie niet te doen, verplicht zijn vader hem en telt zijn mening niet. En ik kan zo ver gaan om te zeggen dat de nachtmerrie van dit gezin zo begonnen is. Wat zal volgen, is erger dan nee zeggen om hem en zijn gezin van deze nachtmerrie te redden.

Niet alleen is het boek interessant maar het is nog een extra bevestiging dat de opvoeding die we van onze ouders krijgen, voor ons een sleutel tot succes of mislukking kan zijn.

Geplaatst in Lezen | 2 reacties

‘Sneeuwspoor’ van Rudy Morren: een meeslepend verhaal van liefde en wraak

Vorige week dinsdag hebben we in het Leeseiland het boek ‘Sneeuwspoor’ van de Vlaamse schrijver, acteur en scenarioschrijver Rudy Morren besproken. Het boek won in 2020 de 23ste Knack Hercule Poirotprijs voor de beste Vlaamse misdaadroman.

In de recensie van onze cursiste Sonia lees je waarom zij ‘Sneeuwspoor’ een prachtig boek vindt.

Tijdens het lezen van de 301 pagina’s lukt het de Aarschottenaar Rudy Morren, die acteur en sinds enige tijd ook auteur is, de spanning te houden in deze thriller die door drie winters in de tijd heen en teruggaat.

Niet voor niks won dit meeslepend verhaal de Knack Hercule Poirotprijs in 2020. Niet alleen schreef Morres de scènes hier en daar zo nauwkeurig dat je zelf niet kan vermijden de irritatie en frustratie van de personages te voelen, maar hij beschrijft het ook op zo’n manier dat het lijkt voor een filmscenario gedaan. Prachtig!

Gynaecoloog Peter Vandervlught lijkt alles te hebben: Caroline, zijn mooie en artistieke vrouw; Nathalie, zijn prachtige dochter die een wolk van een kind is; een droomvilla en bovendien heeft hij een vaste plaats en prestige in het ziekenhuis waar zijn vader, Richard Vandervlught, niet alleen afdelingshoofd gynaecologie maar ook hoofd van de raad van bestuur van het ziekenhuis is. Je zou kunnen zeggen dat deze dokter met zijn gat in de boter is gevallen.
Ondanks al deze troeven zit er iets in het leven van Peter dat hem doet zuchten.

De verdwijning van zijn dochter op haar verjaardagsfeestje zet alles op zijn kop. Er is geen spoor van haar maar deze dokter wil het mysterie ontrafelen, hij wil zijn perfecte familie terug hebben, maar was ze echt zo perfect als hij het zich herinnert?
Waren ze verenigd door liefde of door alles onder control te hebben en comfort? Er is in het laatste jaar zo veel gebeurd, zo veel leugens, zo veel zwijgen en er waren zoveel manieren om aan de realiteit te ontsnappen.

Hoe dan ook, de liefde van een vader staat boven alles en ze kent geen grenzen. Nathalie was echt zijn oogappel en hij zal haar terugvinden kost wat het kost.

Het is een verhaal van liefde en wraak. Rechtvaardigt liefde echt alles? En als het zo is, staat ze boven morele en ethische principes?

Toen ik de omslag zag en de titel las, wist ik al dat er spanning werd gegarandeerd en zo was het. Dat maakte niet uit hoe poeslief deze familie in de eerste pagina’s werd beschreven, voor mij was het glashelder, het moest een opwindend plot hebben, want de titel en de Poirotprijs die dit boek kreeg, zeiden alles.
Door het lezen van deze thriller kan je ontsnappen aan de realiteit van de pandemie waarin we leven en meedrijven op de getijden van Peter Vandervlught zijn winters en ook misschien bezwijken voor het einde van dit verhaal.

Luister eens na ‘Der Leierman’ gebracht door de talentvolle baritonzanger Fischer-Dieskau:

Der Leiermann – YouTube

Dit liedje is aanwezig bij verschillende gebeurtenissen in dit verhaal en er is een reden voor. Zoek het maar eens!

Geplaatst in Lezen | 1 reactie

De Leesclub in het 2de semester

Na de krokusvakantie starten we met een nieuwe reeks van de leesmodule ‘De Leesclub’.

Wat staat er op het programma?

Dinsdag 23/02/2021 van 13.00 – 15.40 uur: het Leeseiland – de boekbespreking van het boek ‘Sneeuwspoor’ van Rudy Morren

Dinsdag 16/03/2021 van 13.00 – 15.40 uur: literaire reportages

Dinsdag 30/03/2021 van 13.00 – 15.40 uur: filosofen

Dinsdag 27/04/2021 van 13.00 – 15.40 uur: het Leeseiland

Dinsdag 11/05/2021 van 13.00 – 15.40 uur: columns

Dinsdag 25/05/2021 van 13.00 – 15.40 uur: poëzie

De lessen gaan door in de schoolbibliotheek ‘Het Eiland’ in de Kipdorpvest 24, 2000 Antwerpen.

Tot dinsdag 23 februari in het Eiland of online!

Geplaatst in Lezen | 1 reactie

Karen over ‘Gemeente zegt ik Nederlands leren’

Voor ik ‘Gemeente zegt ik Nederlands leren’ van Said El Haji begon te lezen, had ik van de inhoud al een idee want mijn docent heeft tijdens een les over dit boek gesproken. Ik was benieuwd om te lezen over het perspectief en de gedachten van een NT2-leraar. Ik was niet teleurgesteld.

Ten eerste, de korte verhalen in het boek zijn soms leuk en soms verdrietig, maar El Haji heeft het boek mooi geschreven. Als hij over zijn cursisten schrijft, gebruikt hij beschrijvende en kleurige woorden. Je voelt dat je in het klaslokaal wordt meegenomen.

Ten tweede, ik vind het belangrijk dat het boek gelezen wordt door anderen die minder contact hebben met mensen die Nederlands als een tweede taal leren. Door het boek kunnen mensen de uitdagingen beter begrijpen die anderen hebben die Nederlands als een tweede taal leren. Het gaat niet alleen over woorden onthouden maar ook over verschillende problemen die mensen moeten oplossen. Soms is het een trauma, soms is iemand analfabeet en moet hij/zij ook lezen en schrijven leren. En soms moet iemand zijn oude leven loslaten voordat hij/zij de motivatie heeft om een nieuwe taal te kunnen leren en een nieuw leven te kunnen opbouwen. Het boek geeft inzicht in een wereld die de meeste mensen met een hoger onderwijs niet kennen. Het is altijd anders als je naar een nieuw land gaat verhuizen, maar er is een groot verschil tussen in een nieuw land te gaan wonen en een nieuwe cultuur te leren omdat je het moet en in een nieuw land te gaan wonen omdat je jezelf meer uitdagingen wil geven.

Ten derde, ‘Gemeente zegt ik Nederlands leren’ geeft een nieuw perspectief over thema’s als cultuur, migratie en het opbouwen van een nieuw leven en de band tussen mensen. Meestal wordt het verhaal door de ogen van de migrant gebracht of door researchwerk dat niet levend is. Dankzij El Haji is het het verhaal van iemand die zelf migrant was en door zijn werk als docent veel interactie met migranten heeft.

Ten laatste, je voelt El Haji’s ambitie, hij wil heel graag dat zijn cursisten zich lekker voelen in de Nederlandse taal. Je voelt ook El Haji’s gevecht met zichzelf, omdat hij ook migrant was en in Nederland goed is geïntegreerd. Maar hij is snel emotioneel als hij met zijn band met zijn moederland geconfronteerd wordt. Hij is Nederlander maar hij is ook Marokkaanse Berber en trots op zijn Riffijnse taal.

Het gevoel van ‘Gemeente zegt ik Nederlands leren’ is alsof je op een persoonlijke reis met El Haji bent en ik ben heel blij dat hij ons heeft uitgenodigd om mee te gaan.

Karen, cursist OKC (module 3.2)

Geplaatst in Lezen | 1 reactie

Marleine blikt terug op ‘Gemeente zegt ik Nederlands leren’

Het boek gaat over een leerkracht Nederlands, Said El Haji, die een cursus Nederlands geeft aan anderstaligen. Hij vertelt over zijn ervaring als leerkracht. De cursisten zijn mensen die van over de hele wereld komen en zich in Rotterdam bevinden met hetzelfde doel: hun nieuwe leven op te bouwen. Het zijn geen kinderen maar volwassen mensen. Door de verhalen te lezen kunnen we soms denken dat het kinderen zijn door hun gedrag. Soms is het triestig maar tegelijk grappig.

Het verhaal

Doorheen het boek ontdekken we de verschillende mensen die moeilijke situaties hebben beleefd. Je krijgt ook te zien dat de leerkracht niet alleen de rol van leerkracht speelt maar ook die van psycholoog of ouder. In de realiteit heeft iedereen zijn eigen doel om Nederlands te leren. Iedereen bevindt zich in de klas om te voldoen aan de verplichtingen van het land, maar in feite komt geen van hen voor zijn plezier.

De gemeente en de inburgeringsdienst spelen een grote rol om van de sociale voordelen te kunnen genieten. Deze diensten verplichten de personages van het boek om de cursus te volgen. In feite gedragen ze zich als kinderen en gebruiken ze hun lessen om te klagen over hun moeilijke levenssituaties. Said El Haji verlangt om de taal bij te brengen aan zijn studenten.

Ook al is hij erg ambitieus, hij weet heel goed dat zijn studenten het Nederlands niet als hun eerste taal zullen beschouwen. We ontdekken veel slechte gebeurtenissen in de klas, bijvoorbeeld Ousman die tijdens de les wil gaan roken zonder toestemming van de leerkracht en zich erg arrogant gedraagt tegenover de leerkracht. Sommige studenten zitten nog met een probleem uit hun vaderland. Bijvoorbeeld Ousman en Nermin die misschien oorlog hebben meegemaakt en niet goed kunnen slapen. De ene rookt marihuana en de andere valt in slaap tijdens de les. Andere personen zijn al lang in het land maar ze zijn nog niet geïntegreerd en kennen soms hun buren niet. Hun niveau van Nederlands is heel laag. Gelukkig zijn er in de klas niet alleen verdrietige gebeurtenissen maar ook grappige. Soms is de leraar zelfs de kinesitherapeut en masseert hij de schouder van Mohamed zodat hij kan kalmeren.

Het traject van Said El Haji als leraar was niet gemakkelijk omdat hij zo veel frustratie ervaart. Hij gaat gemotiveerd te werk en hoewel er veel studenten stoppen laat hij zich niet ontmoedigen. Ondanks alles haalt hij enorm veel voldoening uit het slagen van zijn studenten voor het examen.

De taal

De taal is niet zo gemakkelijk voor mij maar het hangt er vanaf. Wanneer de auteur vertelt over een gebeurtenis van een cursist dan vind ik de taal gemakkelijker omdat hij op dit niveau de echte zinnen van de studenten gebruikt. Het is ook moeilijker om te lezen omdat het boek een gewoon boek is en bovendien is het boek geschreven door een docent Nederlands. Ik heb gemerkt dat de schrijver specifieke woorden uit Nederland gebruikt. Bijvoorbeeld: oudkomers, wijkverenigingsgebouw, exercitie.

Mijn favoriete zin was een antwoord van de leerkracht: “Dat veel lezen en praten de enige manieren zijn om daar gevoel voor te krijgen.” Hij gaf dit antwoord in een situatie met een cursist die de regel over de lidwoorden wil weten. Ik heb deze vraag ook aan mijn leerkrachten gesteld maar ik kreeg ook elke keer ditzelfde antwoord. Vroeger begreep ik het niet, nu wel. Het gevoel begint te komen voor sommige woorden.

Mijn mening

Ik vind het boek interessant en boeiend omdat het psychologische elementen bevat. Ik wil het aanraden aan anderen omdat je kan leren over het werk als leerkracht, over mensen uit andere landen en over het systeem van de cursus in Nederland.

Om te beginnen denk ik dat het werk als leerkracht niet zo simpel is, dit werk is niet voor iedereen. En daarbij komt dat een leerkracht een sterke persoon moet zijn met veel geduld en tolerantie. Bovendien volgen niet alle studenten de schoolregels. Gelukkig zijn er nog goede studenten die gemotiveerd zijn en de kennis van de leerkracht nodig hebben om bij te leren. Ik denk dat deze groep studenten een motivatie kan zijn voor de leerkrachten.

Enerzijds zijn niet alle studenten nieuwkomers met een zwaar verleden of een laag schoolniveau. Het is waar dat we soms slechte gebeurtenissen hebben beleefd in ons vaderland, bijvoorbeeld: oorlogen maar dat heeft geen negatief effect op iedereen. We komen als nieuwkomers ook met goede dingen. Sommigen hebben een diploma in hun vaderland behaald. Sommigen komen voor de liefde, zoals ik. In dit geval verwachten we geen sociale uitkering maar volgen we onze dromen.

Als cursist Nederlands vond ik grote verschillen tussen de organisatie van de cursus Nederlands in Nederland en in Vlaanderen. In mijn traject Nederlands heb ik veel collega’s ontmoet die normaal waren en die geen zwaar verleden hadden. Ze hadden ook geen verplichting om deze taal te leren. Ik kan niet bevestigen dat we niet allemaal dezelfde problemen hebben, maar ik ben zeker dat er ook sommige studenten zijn die een normaal leven hebben.

Niet alleen is het boek interessant maar het is ook een ontdekking van een trieste realiteit. Dankzij dit boek kunnen we het systeem van de organisatie van de cursus Nederlands in Nederland ontdekken. Je moet dit boek echt eens lezen!

Marleine, cursist OKC (module 3.2)

Geplaatst in Lezen | 2 reacties

Van kil jaar naar veel, veel dichter bij elkaar

Dank je, Sven, voor deze mooie en troostende woorden!

Met het verhaal ‘Uitslapen’ van Thomas Verborgt en een prachtige tekst van Sven over een jaar vol angst, onzekerheid en afstand, namen we afscheid van 2020.

Geplaatst in Lezen | 1 reactie

‘Uitslapen’: een aanleiding tot filosofische interpretaties

Sonia recenseert het verhaal ‘Uitslapen’ uit de verhalenbundel ‘Verhalen voor het slapengaan’

In het begin van dit jaar vond onze laatste les van de leesclub plaats. Deze keer lazen, analyseerden en interpreteerden we samen een kort prozawerk, een volledige diagnose dus.

Onze laatste patiënt was het verhaal Uitslapen van de Nederlandse schrijver Thomas Verbogt.

De manier waarop dit verhaal was geschreven, gaf aanleiding tot filosofische interpretaties.

Er werd over leven, gedachten en dromen gepraat. Ofwel goed slapen of slecht, hoeveel invloed heeft het op onze dagelijkse activiteiten? Maak jouw hoofd leeg om te slapen, om te rusten want het maakt niet uit of je met energie of met een ochtendhumeur uit het bed stapt, “moet je alles opgeven en alleen maar voorwaarts gaan tot je eigen strijd is gestreden.”

Leven we echt zo? Of dromen we daar maar van? Of erger nog: dromen we in ons leven en leven we in onze dromen? Hoe dan ook, dit verhaal laat me denken dat één ding waar is: of je nu wil uitslapen of vroeg opstaan, ga de deur nooit uit zonder je sleutels!

In mijn opinie legt de hand de gedachten van de auteur op papier vast, onze ogen lezen de woorden die naast elkaar geschreven zijn en bij het lezen van de zinnen onderzoeken we elk woord nauwkeurig met het vergrootglas van onze geest en onze ervaringen, resulterend in een prachtige caleidoscoop van interpretaties.  Er zijn evenveel interpretaties als nationaliteiten in onze leesclub. Wil je deze horen? Wel, aarzel niet, en doe met ons mee!

Geplaatst in Lezen | Een reactie plaatsen